خبرهای ماه؛ خرداد 1398

کاربرد و کارکرد تاریخ شفاهی

خبرهایی که در خرداد 1398 عنوان «تاریخ شفاهی» را بر پیشانی یا در متن داشتند، کم نبودند. از میان آنها، مهم‌ترین‌ها را برگزیدیم. این خبرها نشان می‌دهند که در این ماه فعالیت در عرصه تاریخ شفاهی ورزش، بیش‌تر و پیش‌تر بوده است.

معرفت تاریخی؛ با متن یا موّرخ؟

محمد درودیان، پژوهشگر و نویسنده تاریخ جنگ تحمیلی عراق علیه ایران، این یادداشت را پس از مطالعه مطلبی با عنوان «راستی‌آزمایی در مستندنگاری‌ها: جستاری در ضرورت توجه به نوع‌شناسی خاطرات در نظریه زیست سه‌گانه کتاب» در سایت تاریخ شفاهی ایران، برای این سایت ارسال کرد.

با خاطراتی از راویان خطّه خراسان

«صدوهفتادوششمین غوّاص» و «شرح آسمان»

ششمین کتاب مجموعه «تاریخ شفاهی فرماندهان و رزمندگان» روایتی از رفتار خارج از قواعد و ناجوانمردانه ارتش صدام با رزمندگان تازه اسیر شده و غوّاصان عملیات کربلای چهار دارد. راوی هم از غوّاصان گفته و هم از سال‌های اسارت که پشت‌سر گذاشته است.

سیصدودومین شب خاطره

خرمشهر و سیدصالح موسوی به روایت خاطرات

آن اسرا تعداد زیادی بودند که در خرمشهر اسیر شدند. آنها چیزهایی را نقل کردند و مواردی هم در کتاب‌های‌شان نوشته شده است. شاید در دنیا بی‌سابقه باشد که یک اسیر جنگی در کشور نگه‌دارنده، کتاب بنویسد و چاپ شود، ولی در ایران این اتفاق افتاد.

خاطرات مجید عبدالعظیمی

مجید عبدالعظیمی، آزاده دوران دفاع مقدس و بازیگر سینما و تلویزیون، مهمان هشتادوپنجمین برنامه شب خاطره (6 مرداد 1379) بود. او درباره دوران اسارت خود در اردوگاه‌های ارتش صدام خاطره گفت. این روایت‌‌ را ببینیم.

هنگ سوم: خاطرات یک پزشک اسیر عراقی-13

سال‌ها بعد با یکی از خبرنگاران روزنامه جمهوری اسلامی به نام مرتضی سرهنگی ملاقات کردم. او با اسرا مصاحبه‌هایی انجام می‌داد و خاطرات آنها را در جنگ و جبهه یادداشت می‌کرد. من خاطرات خود و داستان آن خلبان را برایش بازگو کردم...

نقد و بررسی دو مقاله کتاب «سه ‌نگاه»

مسئله‌های خاطره و تاریخ شفاهی جنگ/ دفاع مقدس

دو مقاله «رابطه خاطرات... و تاریخ‌نگاری و تاریخ‌نگری جنگ» و «سندیت خاطرات...» صورت تفکیک‌شده مقاله‌ای است با عنوان «نگاهی دیگر پیرامون خاطره، خاطره‌نگاری/ خاطره‌نویسی و تاریخ شفاهی...» انگیزه نگارش این دو «به‌در‌آوردن عقل خاطره‌پژوهان و تاریخ‌پژوهان جنگ از دوران نابالغی است.»

دکتر ابوالفضل حسن‌آبادی بیان کرد

طرح‌ها و برنامه‌های تاریخ شفاهی در آستان قدس رضوی

از سال 931 قمری، وقف‌نامه در دسترس داریم و مستندسازی و مصاحبه درباره وقف‌نامه‌ها در دست انجام است. همچنین در حال انجام مصاحبه با خادمان قدیمی حرم رضوی هستیم. خاندان‌هایی داریم که سیصد تا چهارصد سال است خادم حرم هستند.

راستی‌آزمایی در مستندنگاری‌ها

جستاری در ضرورت توجه به نوع‌شناسی خاطرات در نظریه زیست سه‌گانه کتاب

به نظر می‌رسد مهم‌ترین مسئله کارشناسان و علاقه‌مندان محصولات مستندِ حاصل از خاطره‌نگاری‌ها و پروژه‌های تاریخ شفاهی، «راستی‌آزمایی» باشد. چندان که اگر این مسئله از میان دغدغه‌مندان تاریخ برداشته شود بسیاری گلایه‌های صاحبانِ آرا از خاطرات منتشره از میان خواهد رفت...

سفرنامه بارانی-5

با اشاره ملتمسانه چند جوان محلی از انتهای کوچه بن‌بست به سمت‌شان می‌رویم. نزدیک که می‌شویم با حرکات پانتومیم درمی‌یابیم که باید آهسته و بی‌سروصدا نزدیک شویم. پاورچین و با احتیاط وارد خانه مخروبه‌ای می‌شویم...
 

هنگ سوم: خاطرات یک پزشک اسیر عراقی-13

سال‌ها بعد با یکی از خبرنگاران روزنامه جمهوری اسلامی به نام مرتضی سرهنگی ملاقات کردم. او با اسرا مصاحبه‌هایی انجام می‌داد و خاطرات آنها را در جنگ و جبهه یادداشت می‌کرد. من خاطرات خود و داستان آن خلبان را برایش بازگو کردم...