عبور از مرز

محسن رضایی از ورود به خاک عراق می‏گوید در «عبور از مرز» بیست و سوم تیر، سی و یکمین سالروز آغاز عملیات رمضان (1361) بود. عملیات رمضان شامگاه 23 تیر 1361 در منطقه عملیاتی شلمچه در شرق بصره آغاز شد. در این عملیات 10 تیپ از سپاه پاسداران و دو لشکر از نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران حضور داشتند که تحت امر 4 قرارگاه عملیاتی بودند. در مرحله نخست عملیات و در محور جنوبی چهار تیپ از سپاه و دو تیپ از ارتش توانستند با سرعت عمل، تمام مواضع ارتش متجاوز صدام را در هم کوبیده و تا عمق 30 کیلومتری مواضع پیشروی کنند.

خاطرات آیت الله موسوی تبریزی

آیت‏الله سید حسین موسوی تبریزی(1) از چهره‏های شناخته شده و تاثیرگذار سال‌های ابتدای انقلاب اسلامی است که خاطرات خود از این دوره تاریخی را به نگارش درآورده است. وی به پیشنهاد دوستان خود خاطرات انقلاب را که بزعم ایشان شیرین‌ترین خاطرات زندگی ایشان بوده به رشته تحریر درآورد. اما اشتغال زیاد ایشان به مسائل سیاسی و قضایی و اجرایی و انجام وظیفه در مسئولیت‌های مختلف و دغدغه‏های درونی در نقل بعضی از زوایای خاطرات، به ویژه در مورد اشخاص و بزرگان و دوستان، مانع از اجابت خواسته این دوستان بوده است.

ادبیات شفاهی در عصر دیجیتال

به لطف ارتباطات دیجیتالی که همیشه در دسترس اند و در حال ازدیاد، میزان علاقه به سنن شفاهی فوق تصور محققین بوده و این موضوع تحقیقی، عده زیادی از کاربران جهانی را وارد این عرصه کرده است. وقتی که کاربران جدید از منابع استفاده، کنترل و آنها را با آرشیوهای فرهنگی دیجیتال وآثار ضبط شده موضوعی(میدانی) مرتبط می کنند، این عملکردشان باعث مطرح شدن برخی سئوالات اخلاقی و عملی مهم می‏گردد.

نگاهی به شاه

کتاب «نگاهی به شاه» نوشته عباس میلانی (1) در 590 صفحه از سوی انتشارات باران در سوئد (2) انتشار یافت. نویسنده مدعی است تلاش داشته است این کتاب بمانند کتاب «معمای هویدا» (3) در ایران انتشار یابد. کتاب به شرح ابعاد خصوصی و حریم خلوت زندگی شاه ایام کودکی و مدرسه، رابطه با اعضای دیگر خانواده، ازدواج‌ها، حالات شخصی، کفش و پوشاک، رانندگی و خلبانی، تندرستی و بیماری، سفر‌ها، عشق و عواطف، باور‌ها، توهمات و شایعه‌ها پرداخته است. بخش عمده کتاب بررسی نقش و زیست سیاسی شاه و زمینه تاریخی گسترده‌تر زندگی اوست.

خاطره و بازنمایی در اروپای معاصر

تازه‌ترین کتاب سیوبان کاتاگو دربارة حضور گذشته در اروپای معاصر و نقش آن در جوامع مختلف بحث می‌کند. پس از انتشار آثار متعدد دربارة خاطره و تاریخ و مسئولیت تاریخی، این نویسنده با تمرکز عمده بر استونی و آلمان، این دو کشور را به‌عنوان نمایندگان دو نوع روایتِ تاریخی اروپایی در نظر گرفته است.

خاطرات باستان شناسی اریک اشمیت در ایران

در سال 1310 شمسی موزه باستان شناسی و مردم شناسی دانشگاه پنسیلوانیا به اتفاق موزه هنر فیلادلفیا (که بعداً موزه هنر پنسیلوانیا شد) اولین گروه باستان شناسی را به ایران اعزام کردند. این پروژه که به هیات مشترک باستان شناسی در ایران مشهور است، شامل حفاری‌های عصر مفرغ در تپه حصار، نزدیک دامغان در شمال شرقی ایران و نیز شامل کاخ ساسانیان می‌شد که بر بقایای مکان‌های مسکونی پیش از تاریخ بنا شده بود. این کاخ مرکب از بناهای عظیم، به همراه گچ‌کاری‌های بی‌نظیر دوره‌ی پیش از اسلام بود.

ناگفته ها:خاطرات شهید عراقی

«ناگفته‌ها» برخلاف آنچه امروز در عرصه خاطره‌نگاری رایج است محوریت را در تشریح رخدادها به راوی نمی‌دهد؛ از این رو خاطرات شهید مهدی عراقی را می‌بایست پدیده‌ای نادر در این وادی ارزیابی کرد. به عنوان یک اصل کلی باید اذعان داشت در روایتگری رخدادهایی که راوی در آن نقش کلیدی داشته، فراموش کردن خویشتن بسیار دشوار است، به ویژه در شرایطی که عموم بازگوکنندگان - اعم از دارندگان وجهه و چهره مثبت یا منفی- خاطرات را فرصتی برای پرداختن به خود می‌پندارند.

یکصد سال طب نظامی در خراسان

سابقه پزشکی نوین در مشهد به تحولات بعد از انقلاب مشروطه بر می‏گردد. در واقع تغییر و تحولات ناشی ازانقلاب موجب شده تا در ساختار علمی- اجتماعی جامعه شاهد بروز اثرات قابل توجهی باشیم. ورود فناوری، رونق مسائل آموزشی، و آشنایی با تحولات مدرن عمده ترین مباحثی است که زمینه‏های گذر از سنت و رویکرد به تحولات نوین را به ارمغان آورده است.

روایت «جنبش دانشجویی» و اتحادیه ملی به‌ قلم حمید شوکت

کتاب «جنبش دانشجویی (کنفدراسیون جهانی محصلین و دانشجویان ایرانی (اتحادیه ملی)» به‌قلم حمید شوکت فراز و نشیب جنبش دانشجویی ایران در خارج از کشور است. این جنبش از آغاز تا آستانه سقوط نظام سلطنتی ایران، تاثیر مهمی بر مبارزه دانشجویان ایرانی و نیروهای مخالف حکومت با رژیم شاه داشت.

رونمایی از تاریخ شفاهی توصیفی هوی متال

استفاده از روش تاریخ شفاهی، روز به روز موارد متنوع و تازه‏تری می‏یابد که گاه دور از ذهن هستند. در خبر زیر استفاده از تاریخ شفاهی را برای یک گروه پرطرفدار موسیقی آمریکایی می‏خوانید که نشان می‏دهد با بهره از آن می‏توان ضمن روشن ساختن پیشینه یک فعالیت اجتماعی-هنری، گوشه‏های ناپیدای آن فعالیت را که معمولاً رسانه‏ای نمی‏شوند و در عین حال بسیارتأثیرگذار هستند آشکار ساخت.