نیروهای مذهبی در دوران پهلوی دوم-۸

لایحه انجمن‏های ایالتی و ولایتی در 16 مهر 1341 و در کابینه امیر اسدالله علم- 30 تیر 1341 الی 17 اسفند 1342- و در دوران تعطیلی مجلسین به تصویب هیات دولت رسید. بعد از اعلام عمومی و پخش متن لایحه و اطلاع مراجع و نیروهای مذهبی از برخی مفاد خلاف شرع و قانون آن، به تدریج اجماعی از قاطبه علما و برخی اقشار مذهبی علیه آن شکل گرفت. به سرعت حلقه مخالف در تهران با محوریت آیت‏الله بهبهانی و برخی ائمه جماعات و وعاظ و به ویژه بازاریان بازار تهران با حلقه مراجع و علمای برجسته قم همراه شده و مبارزات مردمی را هدایت کردند. به طوری که کوتاه مدتی بعد، در بسیاری از شهرهای سنتی و مذهبی و در میان علما و بازاریان شهرستان‏ها نیز صداهای اعتراض و حتی اعتصاب بلند شد.

درگذشت پرویز راجی؛ آخرین سفیر شاه در لندن

پرویز راجی، فرزند دکتر عبدالحسین راجی سیاستمدار و جراح نامدار و آخرین سفیر ایران در انگلیس در خلال سال‌های 1355 تا 1357 که در واقع آخرین سفیر شاه در لندن محسوب می‎شد، در سوم فرودین 1393 در سن 78 سالگی درگذشت. راجی پس از پیروزی انقلاب اسلامی در انگلیس ماندگار شد. وی که متولد 1315 در تهران است دوره دبیرستان را در آمریکا و دوره لیسانس را در رشته اقتصاد در دانشگاه کمبریج انگلیس تحصیل کرده بود. او پس از فارغ التحصیلی در سال 1339 به استخدام شرکت ملی نفت (جایی که امیرعباس هویدا آن زمان در آن حضور داشت) درآمد و همین آشنایی همکاری نزدیک این دو را در آینده رقم زد.

وی ماندگی کمبودهای فرهنگی

اقتصاد نقش بیشتری در تحریک «آستانة درد» اجتماع دارد. درست هم هست. ناملایمات اقتصادی فریاد جامعه را زودتر از بقیة امور درمی‌آورد. اگر کتابی منتشر نشود، اگر موزه‌ای ساخته نشود، اگر بهداشت و آموزش کافی در اختیار قرار نگیرد و... (برای نمونه) به اندازة پرداخت نشدن حقوق و دستمزد سر ماه، جامعه را به آستانة درد نمی‌رساند. نخستین فریادهای دردآلود، معمولاً از حنجرة زخمی اقتصاد شنیده می‌شود. اما این، همة درد نیست.

مرزهای فلوریدا: مؤلفی که انواع تاریخ شفاهی را ضبط کرد

استتسون کندی(Stetson Kennedy) با یک ضبط صوت دست وپاگیر که به آن «وسیله» می گفت از شمال فلوریدا تا شهر کی وست (Key West) در نواحی جنگلی روستایی، باتلاق‏ها و شهرهای کوچک سفر می کرد و به جمع‏آوری تاریخ شفاهی، داستان‏های عامیانه و آوازهای کارگران می‏پرداخت.

دکتر احسان شریعتی مطرح کرد : ناگفته های جدید از اختلاف نظرهای شریعتی با بازرگان و مطهری

به مناسبت درگذشت مرحوم ناصر میناچی دکتر احسان شریعتی در گفت گویی که با سایت پیام نو داشته است به جایگاه حسینیه ارشاد و خدمات مرحوم میناچی، مبنای اختلاف بین دکتر شریعتی و آیت الله مطهری، تفاوت دیدگاه مرحوم مهندس بازرگان با سایر خانواده فکری نواندیشان دینی زمانه اش و دلایل برخوردهای خصمانه کسانی چون دکتر سیدحسین نصر و دکتر نراقی پرداخته شده است.

یاد استاد در سالگرد درگذشتش

استاد ایرج افشار ایران شناس، کتابشناس و از اعضای شورای مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی بود. او از پراثرترین پژوهشگران معاصر ایران و گسترۀ پهناوری از فعالیتها، از جمله سردبیری چند نشریه فرهنگی و همکاری با آنها، کتابداری، فهرست نگاری، نسخه شناسی، تدریس دانشگاهی در داخل و گاه در خارج، مطالعات ایران شناسی، قاجارپژوهی، همکاری در سطوح مختلف با نهادهای متعدد پژوهشی و ایران شناسی و کتابخانه ها و مراکز نسخه های خطی، از عرصه های تکاپوی فرهنگی پژوهشی اوست.

یادی از محمود استادمحمد «در واپسین واژه‌ها... ناتمام!»

محمود استادمحمد (متولد 1329 در جنوب تهران) یکی از چهره‌های برجسته تئاتر بود که همواره گوشه‌چشمی هم به سینما و تلویزیون داشت. او یکی از آخرین بازماندگان نسل طلایی تئاتر ایران بود و با نمایش «آسیدکاظم» خود را به جامعه هنری شناساند. بعدها هم آثار ماندگاری همچون «شب بیست‌ویکم» را بر صحنه خلق کرد. همواره و از سر قدرشناسی نام‌هایی همچون نصرت رحمانی، عباس نعلبندیان، محمد آستیم و بیژن مفید را بر زبان می‌راند و از درس‌هایی می‌گفت که از اینان آموخته بود. نگارنده با نام محمود استادمحمد نخستین بار در نوجوانی از طریق آثار سینمایی ‌او برخورد کرد. سال‌های اولِ پس از پیروزی انقلاب بود.

درگذشت عبدالمجید مجیدی؛ آخرین رئیس سازمان برنامه و بودجه دوران پهلوی

دکتر عبدالمجید مجیدی در 1307 در تهران متولد شد. پدرش از وکلای بنام دادگستری و از فعالان سیاسی زمان خود بود. مجیدی نخستین درس‌های سیاست را در محیط خانواده آموخت. به گفته خودش «از دوران دبستان کلّه‌اش بوی قرمه سبزی می‌داد»! در دوران دبیرستان و نیز طی دوران تحصیل در دانشکده حقوق، مجیدی جزو جوانان چپ‏گرا بود. در سن بیست و یک سالگی از دانشکده حقوق دانشگاه تهران فارغ‏التحصیل شد. با همین افکار و آرمان‌های چپ‏گرایانه، برای ادامه تحصیل به پاریس رفت. مجیدی در اسفند سال 1331 پس از اخذ درجۀ دکتری به ایران بازگشت.

نیروهای مذهبی در دوران پهلوی دوم -7

واکنش آیت‏الله بروجردی به طرح شرکت زنان در انتخابات در سال 1331: چنین به نظر می‏رسد که با انقلاب مشروطه زمزمه‏ها‏ی حضور زنان در عرصه‏ها‏ی اجتماعی و فرهنگی شدت گرفت. اما معمولاً با سلطه گفتمان سنتی، این گونه تلاش‏ها‏ در نطفه خفه می‏شد، هر چند زنان، به خصوص بانوان تحصیلکرده از تکاپوهای خود برای کسب امتیازات اجتماعی دست برنداشتند. کما این که در دوره رضا شاه به بهانه آزادی زن و کشف حجاب، تبلیغات فراوانی در این خصوص به عمل آمد. اما گامی برای شرکت زنان در انتخابات – حداقل در عرصه حقوقی- به عمل نیامد. با سقوط رضاشاه این تلاش‏ها‏ در عرصه رسانه‏ها‏ و تبلیغات عمومی گسترش یافت.

کالبدشکافی موضوعات تاریخ شفاهی ایثار و شهادت

امروزه گستره موضوعات تاریخ شفاهی موجب شده تا ابعاد جدیدی از این شیوه حتی در فرهنگ ارزش‌ها ورود پیدا کند. ارزش‏های معنوی جنگ از قبیل ایثار و شهادت و مفاهیم منتج از دفاع مقدس به عنوان بارزترین خصیصه هشت سال جنگ تحمیلی محسوب می‏شوند که موجب غنای ادبیات دفاع مقدس می‏شوند. قطعاً می‏توان از روش تاریخ شفاهی به عنوان علمی چند وجهی یاد کرد به طوری که می‏توان قابلیت و کارکرد آن را در مسائل جامعه‏شناسی و روان‏شناسی و... نیز جستجو نمود.