ورود محمد رضا شاه به پاناما با پادرمیانی دولت آمریکا

محمدرضا پهلوی که از 26 دی 1357 در بحبوحه انقلاب اسلامی از ایران گریخته بود تا 5 مرداد 1359 و زمانی که در قاهره درگذشت، در سرگردانی و آوارگی بود. او در اولین مرحله از سفر بدون بازگشت خود وارد آسوان مصر شد و به هنگام ورود به مصر مورد استقبال رسمی سادات رئیس‌ جمهور این کشور قرار گرفت.

تاریخ شفاهی در جنوب شرق آسیا-30

پرسش‌های صریح و مستقیمی که بدان اشاره شد، در نقطه پایان روایت مصاحبه، نشانه‌گذاری می‌شوند. از این زمان روایت مصاحبه وارد مرحلة توضیح می‌شود که ایدة مربوط به شرح دادن آن بسیار مهم است. ساختار نشانه‌ها که عنوان شدند باید محیط بر پرسش‌های روایت باشند.

24 آذر 1329 فرار سران حزب توده از زندان قصر

یکی از رویداد‌های مهمی‌که تا سال‌ها در عرصه سیاسی ایران تاثیرگذار بود فرار گروهی از زندانیان حزب توده از زندان قصر در 24 آذر 1329 بود. کنگره دوم حزب توده در 1327 در تهران آغاز شد.

تاریخ شفاهی در جنوب شرق آسیا ـ29

برخی از این افراد موقعی که ما با بچه‌هایشان مصاحبه می‌کردیم، در خانه نبودند، با این همه این طور نبود که در این واگذاشتگی آنان خیلی آزاد باشند و به سئوالات خصوصی ـ محرمانه ما جواب بدهند.

آسیب شناسی تاریخ شفاهی انجمن های ادبی مشهد

شروع مقاله، می‌توانست با نوشتارِ دست فرسودی، نظیر «دیر زمانی است که تاریخ شفاهی به عنوان یکی از منابع پژوهشی ...» و یا «اهمیت تاریخ شفاهی، بر هیچ کس، پوشیده نیست». همچنین «امروزه تاریخ شفاهی، نقشِ بسیار مؤثری را در ...» و دیگر نطق‌ها و گفتارهایی این چنین، آغاز شود که خود نشانه سنگِ بزرگ برداشتن است و توضیح چیزی که نیاز به توضیح ندارد.

سه یار دبستانی

16 آبان سال 32 کابینه زاهدی و دولت انگلستان برای تجدید روابط ایران و انگلستان که در جریان ملی سازی نفت قطع شده بود، مخفیانه شروع به مذاکرات کردند. در تاریخ 24 آبان اعلام شد که نیکسون معاون رئیس جمهور آمریکا از طرف آیزنهاور به ایران می‏آید. نیکسون به ایران می‏آمد تا نتایج «پیروزی سیاسی امیدبخشی را که در ایران نصیب قوای طرفدار تثبیت اوضاع و قوای آزادی شده است» را ببیند. دانشجویان مبارز دانشگاه نیز تصمیم گرفتند که هنگام ورود نیکسون، نفرت و انزجار خود را به دستگاه کودتا نشان دهند.

روایتی دیگر از شانزدهم آذر هزار و سیصد و سی و دو

اگرچه مناسبت‌های تقویم در بستر زمان معنا می‌یابند و ما به آنها پاسداشت و یادبود و سالگرد می‌گیریم اما اغلب بعد تاریخی آن در حافظه‌ها کمرنگ می‌شود تا وقتی که پس از سالیان طولانی تاریخ دوباره تکرار می‌شود و آنگاه باید روایتها را از نو مرور کرد. شانزده آذر سی و دو چند عدد معمولی برای شمارش کردن نیست. این روز نقطه عطف مبارزات دانشجویی برای تاریخ ایران بوده است و مانند همیشه قصه از گلوله آغاز می‌شود...

تاریخ شفاهی در جنوب شرق آسیا-28

فرآیند زیست شناسی روایت در مصاحبه، معطوف به پاره‌ای تجزیه و تحلیل‌های جامعه شناختی است. مصاحبه به خودی خود و فرآیند جامعه شناختی آن، با یک چشم‌انداز خاص تئوریک، مبادرت به محاط کردن واقعیت اجتماعی می‌کنند.

تاریخ شفاهی در جنوب شرق آسیا -27

چنان‌ که اشاره شد، زمان و مکان خاص، موضوع مطالعه، گفت‌وگو و مصاحبه‌های گفت و شنودی با هم و استراق‌سمع و مشاهده، از فنون اصلی کسب اطلاعات هستند.

بازگشت انگلیسیها به ایران پس از کودتا

کودتای 28 مرداد 1332، بازگرداندن محمدرضاشاه به ایران و تشکیل دولت زاهدی برای دولت‌های آمریکا و انگلیس پیروزی بزرگی بود. به ظاهر دوره بحران نفت ملی شده ایران پایان یافت. اما حل مسئله نفت مستلزم سلسله مقدماتی بود که بیش از یکسال به طول انجامید.