درباره کتاب «تاریخ شفاهی؛ چیستی و چگونگی»

تلفیقی از بحث‌های نظری و تجربه‌های عملی

سایت تاریخ شفاهی ایران

27 مهر 1404

کتاب تاریخ شفاهی؛ چیستی و چگونگی، عنوان اثری است که انتشارات آل‌احمد به‌تازگی آن را منتشر کرده است. ناشر در معرفی کتاب گفته است: اثرِ پیش‌رو تلفیقی از بحث‌های نظری و تجربه‌های عملی در حوزۀ تاریخ شفاهی است. نتیجۀ تجربیات شخصی نویسنده در سال‌ها فعالیت میدانی در حوزۀ تاریخ شفاهی و نیز بازتابی از رهیافت‌های علمی و رجوع به منابع معتبر است. ازاین‌رو می‌توان هدف کتاب را آشنایی با مباحث نظری و آموزش گام‌به‌گام مهارت‌ها، انتقال تجربیات عملی و ارائۀ راهکارهایی برای بهره‌گیری مؤثر از تاریخ شفاهی در مطالعات تاریخی و اجتماعی دانست.

حمید قزوینی، نویسندۀ کتاب، درباره محتوای این اثر گفت: کتاب دربرگیرندۀ یادداشت‌ها و مقالاتی است که در سال‌های گذشته با توصیه سایت تاریخ شفاهی برای انتشار در همین سایت نوشته شد. یادداشت‌ها عمدتاً وجه آموزشی داشت و با استقبال مخاطبان مواجه شد.

وی درباره انتخاب موضوعات یادداشت‌ها افزود: موضوعات را یا دوستان در سایت تاریخ شفاهی سفارش می‌دادند یا در تعامل طرفینی و بر اساس نیازی که به‌صورت عملی در محیط کار احساس می‌کردیم شکل می‌گرفت. مثلاً بخشی از موضوعات ناظر به تجربه‌ای بود که در کار مصاحبه و تدوین به‌صورت عملی با آن مواجه می‌شدیم. بعضی موضوعات هم جنبۀ نظری داشت و پرسش‌هایی بود که در فضای کار مطرح بود.

قزوینی درباره ایدۀ تبدیل یادداشت‌ها به کتاب گفت: بعد از اینکه یادداشت‌ها منتشر شد، بعضی دوستان، از جمله آقای غنی‌‌یاری، ریاست محترم مرکز مطالعات و تحقیقات فرهنگ و ادب پایداری، ناظر به نیازی که در محیط تاریخ شفاهی احساس می‌شد، پیشنهاد تدوین و تألیف کتاب را مطرح کردند.

مؤلف کتاب با تأکید بر ضرورت نقد اثر گفت: کتاب، نیازمند نقد استادان و فعالان تاریخ شفاهی است و امیدوارم این مهم، اتفاق بیفتد. هر کاری با نگاه نقادانه امکان اصلاح و رشد پیدا می‌کند. تاریخ شفاهی در ایران فعالیتی محدود و در انحصار یک جمع کوچک نیست. عرصه‌ای بالنده است که با حضور، مشارکت و نگاه انتقادی استادان، فعالان و علاقه‌مندان تاریخ شفاهی به توفیقات امروز رسیده است.

گفتنی است، رونمایی از کتاب «تاریخ شفاهی؛ چیستی و چگونگی» یک‌شنبه ۴ آبان ۱۴۰۴ ساعت ۱۵ در سالن سلمان هراتی حوزه هنری، برگزار می‌شود.