عبور از آخرین خاکریز - 29

دکتر احمد عبدالرحمن

31 مرداد 1405

علائم جنازه‌های مجهول‌الهویه در لیست مفقودین یگان نظامی مربوطه به ثبت می‌رسید و این دردناک‌ترین حالتی است که ممکن است خانواده‌ای با آن مواجه گردد، چرا که آن خانواده دردمند بایستی مدت‌ها در انتظار بازگشت فرزند خود لحظه‌شماری نماید. چگونه می‌توان مادری را به کشته شدن فرزندش متقاعد ساخت بی آنکه جسد او را مشاهده کرده باشد؟ بیوه‌زنان چه سرنوشتی خواهند داشت و تا کی به انتظار خواهند نشست؟ بی‌شک تعداد خانواه‌های مفقودان با ادامه جنگ رو به افزایش گذاشته و مصیبت‌ها و گرفتاری‌های آنان بعد از حل مشکلات مربوط به جنگ نیز ادامه خواهد یافت. اخبار واصله از دیگر مناطق عملیاتی، از وقوع حوادث مشابهی خبر می‌داد، نیروهای عراقی ضمن مواجهه با نیروهای مدافع که تعدادشان بسیار اندک بود همچنان به پیشروی خود به داخل خاک ایران ادامه می‌دادند. به گفته بسیاری از افسران و سربازان شرکت‌کننده در نخستین حملات، در آن منطقه ارتش ایران حضور نداشت بلکه اهالی بومی با همیاری برخی از نفرات سپاه پاسداران انقلاب گروه‌هایی را تشکیل داده و نوعی جنگ چریکی علیه نیروهای مهاجم به راه انداخته بودند. با وجود اینکه اکثر این عملیات به طور ناهماهنگ و بدون برنامه‌ریزی دقیق و مشخص صورت می‌گرفت ولی توانست در بسیاری از مواقع با پشتیبانی نیروی هوایی ایران جلو پیشروی نیروهای عراقی را سد کند و آنها را به عقب‌نشینی در برخی از مناطق نظیر سوسنگرد و نواحی اهواز ـ که طلایه‌داران لشکر پنج وارد آن شده و سپس بالاجبار کیلومترها عقب‌نشینی کرده بودند ـ وادار سازد.

خلبانان ایرانی از فردای شروع جنگ فعالیت چشمگیری از خود نشان داده و حملات هوایی گسترده‌ای علیه اهداف مهم در بغداد و دیگر شهرها آغاز کردند. و این امر ناموفق بودن ضربه هوایی عراق را که در واقع کپیه ضعیفی از حملة هوایی اسرائیل در 1967 بود به اثبات می‌رساند. ده‌ها فروند جنگنده ایرانی در آن واحد آسمان بغداد را به طوفانی از آتش و دود مبدل ساختند. در آن ایام در منطقه‌ای قرار داشتم که بخشی از جبهه به حساب می‌آمد. شدیداً از ناحیه خانواده‌ام نگران بودم ولی خدا را شکر که به آنها گزندی وارد نیامد. جا دارد که از بشردوستی خلبانان ایرانی کمال تشکر و قدردانی را بنمایم. من و دیگر شهروندان بغداد و آنهایی که قدری مروت و انصاف دارند بر این باور هستیم که آن روز خلبانان ایرانی دستور اکیدی در مورد عدم بمباران مناطق مسکونی دریافت کرده بودند و مسلماً اگر دست به حمله‌ای می‌زدند خسارات جانی به صدها برابر می‌رسید، ولی شهروندان عراقی به ویژه ساکنین بغداد به عینه می‌دیدند که هواپیماهای ایرانی به مانورهای هوایی مبادرت می‌ورزند تا مواضع و اهداف از پیش تعیین شده را هدف قرار دهند و این امر برای هواپیما و خلبانان بسیار خطرناک بود. به طور حتم اگر آنها قصد بمباران مناطق مسکونی را داشتند می‌توانستند به راحتی و بدون نیاز به انجام مانورهایی که ممکن بود برایشان گران تمام شود، این کار را انجام دهند.