هنگ سوم: خاطرات یک پزشک اسیر عراقی-45

مجتبی الحسینی
ترجمه: محمدحسین زوارکعبه

شهر هویزه و گل‌دسته مرتفع مسجدی که در وسط شهر قرار داشت و خانه‌های ساد‌ه‌ای که آن را احاطه کرده و در طول کرانه رود کرخه امتداد یافته بودند را از فاصله‌های دور مشاهده کردم. باری ازغم و اندوه سراپای وجودم را فراگرفت. مسیر خود را به سمت غرب و به موازات رود کرخه ادامه دادیم. حدود ساعت پنج‌ونیم بعدازظهر از رود کرخه عبور کردیم و در میان یک زمین مزروعی و تعدادی روستای کوچک با خانه‌های پراکنده به طرف شمال غرب مسیر خود را ادامه دادیم.

بخش پنجم «دوازدهمین همایش تاریخ شفاهی ایران»

برای آسیب‌شناسی تاریخ شفاهی دفاع مقدس، جرأت به خرج دهید

مریم اسدی جعفری

«دکتر علی‌اکبر جعفری» یکی از اعضای هیئت رئیسه جلسه «دوازدهمین همایش تاریخ شفاهی ایران» گفت: «دانشجویان و محققانی که قصد ورود به این حوزه را دارند، باید بین این دو تعریف تفکیک قائل شوند. نکته دوم، آسیب‌شناسی تاریخ شفاهی دفاع مقدس است. جرأت به خرج دهید. تعداد زیادی کتاب در این حوزه تولید شده است. بر اساس اطلاعات موجود، بیش از 400 عنوان تاریخ شفاهی در حوزه دفاع مقدس در طول یک سال منتشر می‌شود. در حوزه تاریخ‌نگاری شفاهی، در ابتدای کار نیستیم؛ اما راه زیادی در پیش داریم.»

کتاب دو جلدی «پزشکان عملیاتی» در یک نگاه

تاریخ شفاهی پزشکی جنگ؛ ناگفته‌ها و دیده‌ها

سیده پگاه رضازاده

این کتاب به زبان ساده، تاریخ شفاهی امداد و نجات را در بیمارستان‌های صحرایی جنگ هشت ساله ایران و عراق از زبان دو پزشک که هنوز مشغول به طبابت در حوزه تخصصی خودشان‌اند، روایت می‌کند. نویسنده در همان ابتدای کار تکلیف خود را روشن می‌کند و عنوان می‌کند که «نوشتن تاریخ شفاهی جنگ فقط نقل توپ و تانک و ترکش و وصف آتشباری دشمن نیست.»

خاطرات سعید صادقی

سعید صادقی، عکاس و مدیر فیلم‌برداری سینما و تلویزیون، مهمان صدوچهارمین برنامه شب خاطره (5 اردیبهشت1381) بود. او درباره شروع جنگ در زمانی که در روزنامه جمهوری اسلامی کار می‌کرد و دیده‌های خود در سفرش به خرمشهر خاطره گفت. این روایت‌‌ را ببینیم.

روایتی از خاطرات پرفراز و نشیب حسن کمالیان

«آقای کاف میم»

علیرضا خزایی

کتاب «آقای کاف میم»، روایتی از خاطرات پرفراز و نشیب حسن کمالیان از دوران حضورش در جنگ تحمیلی به‌عنوان تصویربردار و مستندساز است که رضا پاکسیما تحقیق و تدوین آن را بر عهده داشته و توسط انتشارات «راه‌ یار» دفتر مطالعات جبهه فرهنگی انقلاب اسلامی در دی 1398، منتشر شده است.

سیصدودهمین برنامه شب خاطره-1

جانش را فدای انقلاب، اسلام و ملت ایران کرد

جمهوری اسلامی، ارزش‌ها و ولایت فقیه میراث امام خمینی‌اند

مریم رجبی

به گزارش سایت تاریخ شفاهی ایران، سیصدودهمین برنامه شب خاطره دفاع مقدس عصر پنجشنبه سوم بهمن 1396 در سالن سوره حوزه هنری برگزار شد. در این برنامه حجت‌الاسلام‌والمسلمین علی شیرازی، مرتضی سرهنگی و مجید یوسف‌زاده به بیان خاطرات خود از حاج‌قاسم سلیمانی و دفاع در سوریه پرداختند.

هنگ سوم: خاطرات یک پزشک اسیر عراقی-44

مجتبی الحسینی
ترجمه: محمدحسین زوارکعبه

موقعیت نظامی به قدری وخیم و دشوار بود که فرمانده سپاه پنجم اجباراً نیروهایی از لشکر نهم و پنجم را برای دفع حمله ایران وارد میدان کرد. این حمله به انهدام تیپ یکم و عقب‌نشینی نیروهای عراقی به سمت غرب رود کرخه منتهی شد. هدف اصلی نیروهای اسلام از انجام عملیات این بود که اولاً نیروهای عراقی را که شهر سوسنگرد در محاصره آنان بود، تارومار کنند. ثانیاً به ارتش عراق چنین وانمود سازند که حمله استراتژیک از این منطقه آغاز خواهد شد.

بخش چهارم «دوازدهمین همایش تاریخ شفاهی ایران»

علی ططری: لزوم توجه علمی به نقش زنان در جنگ؛ بدون قهرمان‌سازی

مریم اسدی جعفری

یک نکته هنوز در حوزه جنگ، ابتر باقی مانده و آن هم پرداختن به نقش زنان در جنگ است. ما در گیلانغرب، کرمانشاه و خوزستان، چهره‌های جنگی و قهرمان زن داریم و فقط در مورد پشت جبهه صحبت می‌کنیم. گرچه مستنداتی درست شده، اما به این شیوه که نقش شخصی مانند: خانم ابطحی را بر اساس اسناد و تاریخ شفاهی بارز کند، ندیده‌ام.

ضرورت توجه به تاریخ محلی انقلاب اسلامی در روستاها

محمدمهدی عبدالله‌زاده

تنها ثبت و ضبط و انتشار خاطرات افراد از دوران انقلاب راه‌گشا نخواهد بود، زیرا بیشتر خاطرات تک‌محور و با زبان «من راوی» روایت می‌شوند. خاطرات، نگاه از یک زاویه است و معمولاً زوایای دیگر دیده نمی‌شوند؛ اما در تاریخ شفاهی به مدد راستی‌آزمایی و اعتبارسنجی نگاه عمیق خواهد شد. وقتی ما در پی تولید تاریخ شفاهی عمومی محلی باشیم، دیدگاه افراد مختلفی را در کارمان لحاظ خواهیم کرد.

خاطرات احمد احمد

احمد احمد، مبارز دوران انقلاب اسلامی و راوی کتاب «خاطرات احمد احمد»، مهمان صدویکمین برنامه شب خاطره (4 بهمن1380) بود. او درباره دوران زندانی بودنش و شکنجه‌های ساواک خاطره گفت. این روایت‌‌ را ببینیم.
...
161
...
 
نظریه‌هایی درباره تاریخ شفاهی به روایت هوش مصنوعی

نظریه سوم: نقص‌پوشی (پوشاندن خلأ سند با روایت شفاهی)

این نظریه بر مبنای پاسخِ ۸ متخصص تاریخ شفاهی به پرسش «خاطره یا تاریخ شفاهی در دوره معاصر، چه اهمیتی دارد؟» به دست آمده است؛ هرچه به دوره معاصر نزدیک‌تر می‌شویم، اسناد رسمی یا در دسترس نیستند یا تحت تأثیر دروازه‌بانی اطلاعات و دستکاری‌های سیاسی قرار دارند؛ در این وضعیت، خاطره (به عنوان ماده خام تجربه‌زیسته) و تاریخ شفاهی (به عنوان روشِ راستی‌آزمایی و تحلیل) نه رقیب یکدیگر، بلکه دو لایه از یک پل وجودی هستند...